Ransomware in België: hoe beschermt u uw bedrijf tegen digitale gijzeling?

Stelt u zich voor: op een maandagochtend kan niemand in uw bedrijf inloggen. Op alle schermen verschijnt dezelfde boodschap: "Uw bestanden zijn versleuteld. Betaal 50 bitcoin of verlies al uw data voorgoed."

Dit nachtmerriescenario wordt voor steeds meer Belgische ondernemingen werkelijkheid. Als gespecialiseerd advocatenkantoor in juridische bijstand bij ransomware helpen wij bedrijven die slachtoffer zijn geworden van digitale gijzelsoftware en zoeken naar een ervaren advocaat cybercrime en ondersteunen we ondernemingen die zich hiertegen willen beschermen.

Wat is ransomware – en waarom is uw bedrijf een doelwit?

Cybercriminelen blokkeren of versleutelen computersystemen, bestanden, of soms zelfs hele netwerken, en geven die pas weer vrij na betaling van losgeld. Soms gaan ze zelfs aan de haal met belangrijke bedrijfsinformatie of volledige klantenlijsten (bulkdata).

In 2024 werden 45 Belgische bedrijven getroffen, vooral in de productie- (22%) en financiële sector (13%). Bekende aanvallen, zoals de WannaCry ransomwareaanval, legden zelfs ziekenhuizen plat doordat patiëntendossiers ontoegankelijk werden. Deze cijfers zijn bovendien een grote onderschatting. Veel gevallen blijven onder de radar, omdat bedrijven ransomware-aanvallen liever niet openbaar maken.

Hoe komen hackers binnen – en hoe voorkomt u dat?

De meeste ransomware-aanvallen beginnen met één enkele phishingmail waarop een medewerker klikt. Liefst 95% van alle gevallen start op deze manier. Phishing is een vorm van online oplichting waarbij criminelen zich voordoen als betrouwbare entiteiten om gevoelige informatie te verkrijgen of malware te installeren. Daarnaast vormen zwakke wachtwoorden die eenvoudig te kraken zijn en verouderde software met bekende kwetsbaarheden belangrijke toegangspoorten voor cybercriminelen.

De nieuwe dreiging: “triple extortion”

Moderne aanvallen gaan verder dan alleen versleuteling. Hackers gebruiken een drievoudige strategie: ze versleutelen uw gegevens, stelen gevoelige data met dreiging tot publicatie, én benaderen rechtstreeks uw klanten. Deze aanpak vergroot de druk op slachtoffers aanzienlijk.

De juridische gevolgen: wat zegt het Belgisch strafrecht?

In het Belgisch strafrecht wordt ransomware juridisch gekwalificeerd als een combinatie van:

Afpersing – strafbaar met een gevangenisstraf van vijf tot tien jaar (art. 470 Sw.).
Hacking – strafbaar met een gevangenisstraf van zes maanden tot drie jaar (bij bedrieglijk opzet) en met een geldboete van 26 euro tot 25.000 euro of met een van die straffen alleen (art. 550bis en 550ter Sw.)

Deze strenge straffen onderstrepen het maatschappelijk belang dat gegeven wordt aan cybercriminaliteit.

Wat staat er op het spel voor uw onderneming?

Bij een ransomware-aanval verliest u toegang tot kritieke systemen, met financiële schade, reputatieschade en juridische gevolgen als resultaat. Een Belgische weefmachineproducent moest zijn productie lange tijd volledig stilleggen na een aanval, met aanzienlijke financiële schade tot gevolg.

Hoe wij u helpen: onze juridische bijstand

Wij bieden juridische bijstand bij ransomware-incidenten, onder meer via:

Adviseren over juridische stappen en de opportuniteit van een aangifte bij politie
Verbinden met een team cyber-experts die uw bedrijf kunnen bijstaan
Begeleiden van de communicatie tussen IT en eventuele in-house legal
Ondersteunen bij burgerlijke partijstelling voor de onderzoeksrechter
Coördineren met autoriteiten bij het melden van incidenten
Advies over aansprakelijkheidskwesties en schadevergoeding
Juridisch advies over de implicaties van verschillende responsopties

Bij onderhandelingen met cybercriminelen analyseren we de juridische risico’s van het al dan niet betalen van losgeld en adviseren we over de wettelijke kaders. De onderhandelingen zelf worden uitgevoerd in coördinatie met cybersecurity-experts, terwijl wij zorgen dat alle acties juridisch verantwoord blijven.

Wat u moet doen: praktische beschermingsmaatregelen

Voorkomen is altijd beter dan genezen. Preventie tegen ransomware voor bedrijven begint met deze essentiële maatregelen:

Segmenteer uw netwerk om verspreiding van malware te beperken
Maak offline back-ups en test deze regelmatig
Implementeer multi-factor authenticatie voor kritieke systemen
Houd software up-to-date en patch kwetsbaarheden tijdig

Wees voorbereid, niet verrast

De vraag is niet óf uw onderneming doelwit wordt, maar wanneer. Door bewustwording te creëren en de juiste preventieve maatregelen te nemen, kunnen risico’s worden beperkt. En mocht u slachtoffer worden, dan staan wij klaar om u juridisch bij te staan.

Neem contact op met expert Rik Vanreusel en zijn team voor een vrijblijvend gesprek over hoe wij uw onderneming juridisch kunnen ondersteunen bij preventie én herstel van een ransomware-aanval.

DGDM strafrecht advocaten